İzlanda içinde Hamsin Pazartesisi

Kilise yortusu ve resmî tatil

İzlanda’nın 40 saatlik çalışma haftasına ilişkin yasası, İzlanda Kilisesi’nin yortu günlerini tatil günü olarak belirler; kilise yortularına ilişkin yasa da Hamsin Yortusu’nun ikinci gününü bu günler arasında sayar. İzlanda İşçi Konfederasyonu Alþýðusamband Íslands (ASÍ) da Hamsin Pazartesisi’ni resmî tatil olarak listeler ve resmî tatillerde çalışmanın gündüz ücreti üzerine fazla mesai tarifesiyle ödendiğini açıklar.[1][2][3]

ASÍ, gündüz çalışma sözleşmesiyle çalışanların kabul etmedikleri sürece resmî tatillerde ve özel yortularda çalışmak zorunda olmadığını belirtir. Rehberinde, uygunluk koşullarına bağlı olarak, böyle bir tatilin hafta içine denk gelmesi hâlinde sekiz saatlik olağan gündüz ücretinden de söz eder. Bu koşullar, Hamsin Pazartesisi’nin çalışanlar için olduğu kadar kilise takvimi açısından da neden önemli olduğunu açıklar.[3]

Anlamı ve tarihi

Hamsin Yortusu, Kutsal Ruh’un Havarilerin üzerine inişini anan bir Hristiyan yortusudur. İzlanda’da Hamsin Pazartesisi, Hamsin Yortusu döneminin ikinci günüdür; Hamsin Pazarı’nı izleyen pazartesiye denk geldiği için tarihi Paskalya’ya göre değişir.[2][4]

İzlanda yasası, Hamsin Yortusu’nun ikinci gününü kilise yortusu olarak listeler. Yasa ayrıca kilise yortularına ilişkin güvencelerin ibadeti korumayı, huzur, dinlenme ve eğlence sağlamayı amaçladığını belirtir; ancak pazar yerleri ve ticari faaliyetlere yönelik özel kısıtlamaları, Hamsin Yortusu’nun ikinci günü için değil, adı belirtilen diğer kilise yortuları için geçerlidir.[2]

Çalışma, kapanışlar ve hizmetler

Hamsin Pazartesisi, hafta sonuna denk gelen bir tatil için otomatik telafi günü değildir. ASÍ, perşembe gününe denk gelen bazı resmî tatillerin, özellikle Hz. İsa’nın Göğe Yükselişi ve Yazın İlk Günü’nün aktarılmasına ilişkin toplu sözleşme seçeneğinden söz eder. Bu açıklama, zaten pazartesiye denk gelen Hamsin Pazartesisi’ni kapsamaz.[5]

İzlanda Merkez Bankası, Hamsin Pazartesisi’nde kapalı olduğunu belirtir. İzlanda yasaları bu kilise yortusunda genel faaliyetlere izin verdiğinden mağazalar ve diğer işletmeler kendi çalışma saatlerini belirleyebilir; yalnızca yasal statüsü, işletmelerin kapanacağını ya da pazar günlerine özgü kısaltılmış saatleri uygulayacağını göstermez. Yola çıkmadan önce işletmelerin ve hizmet sağlayıcıların çalışma saatlerini kontrol edin.[2][6]

İzlanda’da günün kutlanışı

Hamsin Pazartesisi İzlanda’da bir kilise yortusudur; çalışma hayatına ilişkin güvenceleri ve pratik etkileri işyerine ve işletmeye göre değişir.[2][3]