Ukrayna’da Hamsin Yortusu
Ukrayna’da Hamsin Yortusu, Üçleme veya Yeşil Tatiller olarak bilinir ve Paskalya’dan sonraki ellinci günde kutlanır. Ortodoks Hristiyanlar Kutsal Ruh’un havarilerin üzerine inişini anar; Ukrayna gelenekleri de tatile mevsimsel ve yeşil bir nitelik kazandırır.[1][2]
Anlamı ve tarihi
Kilise takvimindeki Hamsin Yortusu adı, Paskalya’dan sonraki ellinci günü ifade eder. Ukrayna Ortodoks Kilisesi, bu yortuyu Mesih’in öğrencileri ve havarilerinin üzerine Kutsal Ruh’un inişinin anılması olarak tanımlar; hem Üçleme Günü hem de Hamsin Yortusu adlarını kullanır.[1]
Tarih Paskalya takvimini izlediği için Gregoryen takviminde her yıl değişir. Ukrayna’da tatil yaygın olarak Üçleme veya Yeşil Tatiller diye anılır; Kültür Bakanlığı, Paskalya’dan sonraki ellinci güne denk geldiğini belirtir.[2]
Evlerde ve kiliselerde yeşillikler
Evleri ve kiliseleri süslemek için yeşil dallar ve hoş kokulu otlar kullanılır. Ukrayna Ortodoks Kilisesi, yeşillikleri Kutsal Ruh’un yaşam veren işinin geleneksel bir simgesi olarak açıklar; Kültür Bakanlığı da Yeşil Tatiller sırasında evlerde dal ve aromatik otlar kullanıldığını belirtir.[1][2]
Yeşillik kullanımı, kilise ayinlerinin yanı sıra kutlamanın gözle görülür unsurlarından biridir. Belirli bitkiler ve uygulamalar bölgeye göre değişebilir; bu nedenle bir toplulukta kaydedilen örnekler ülke çapında ortak bir gelenek sayılmamalıdır.[1][2]
Yerel Yeşil Tatil gelenekleri
Bazı topluluklar tatili Vikha veya Vykha adı verilen süslü bir tören ağacıyla kutlar. Kültür Bakanlığı bu geleneği Pereiaslav yöresinde belgelemiştir: topluluk üyeleri ağacı diker ve süsler, ardından çevresinde şarkılar, danslar ve ortak bir yemek için toplanır.[2]
Bakanlık, Ukrayna’nın başka bölgelerinde bununla bağlantılı ancak ayrı gelenekleri de kaydeder: Poltava bölgesinde “Stavaty topoliu”, Polissia’da ise “Vodity kusa”. Pereiaslav yöresi geleneğinde genç patates, kirazlı turta, peynirli pankek, orman meyveli komposto ve uzvar gibi yiyecekler kaydedilmiştir; bunlar bölgesel uygulama örnekleridir, tatil için evrensel bir menü değildir.[2]
Resmî tatil ve günlük düzenlemeler
Ukrayna İş Kanunu, Üçleme’yi bir günlük pazar günü dinî tatili olarak listeler. Sıkıyönetim sırasında çalışma ilişkilerini düzenleyen yasa, İş Kanunu’nun 73. maddesinin uygulanmayacağını öngörür; dolayısıyla sıkıyönetim yürürlükteyken olağan yasal tatil hükümleri askıya alınır.[3][4]
Kaynaklarda bankalar, mağazalar veya ulaşım için ülke çapında geçerli bir çalışma düzeni belirtilmiyor. Yola çıkmadan önce ilgili kurum, banka, işletme veya ulaşım işletmecisinin saatlerini kontrol edin; çalışma düzeni yerel uygulamalara bağlı olabilir.[3][4]
Sık sorulan sorular
Ukrayna’da Hamsin Yortusu ne zaman kutlanır?
Üçleme iş tatili mi?
Üçleme’den sonraki pazartesi otomatik olarak izin günü mü?
Kaynaklar ve referanslar
Ukrayna içindeki Hamsin Yortusu için kullanılan kaynaklar:
- Проповідь Предстоятеля у День Святої Тройці – П’ятидесятницю- Orthodox Church of Ukraine
- Обряд встановлення «Віхи» на Переяславщині: древнє свято українців увійшло до Нацпереліку елементів нематеріальної культурної спадщини- Ministry of Culture of Ukraine
- Кодекс законів про працю України- Verkhovna Rada of Ukraine
- Про організацію трудових відносин в умовах воєнного стану- Verkhovna Rada of Ukraine