Filipinler’de Paskalya Pazarı
Paskalya Pazarı, Hristiyan inancında İsa’nın dirilişini anar. Filipinler’de şafak vakti yapılan Salubong, Dirilmiş İsa ile Meryem’in törensel bir karşılaşmada bir araya getirildiği, Katoliklere özgü bir kutlamadır.[1][2]
Anlamı ve Kutsal Hafta’daki yeri
Paskalya, Hristiyanların İsa’nın ölümü ve dirilişini anma döneminin merkezindeki kutlamadır. Filipin Katolik Kilisesi’nin anlatımında, Paskalya şafağında düzenlenen Salubong geleneksel bir Filipin uygulaması olarak tanımlanır ve Filipinlerin Meryem’e bağlılık geleneğiyle ilişkilendirilir.[1][2]
Tarih her yıl değişir ve pazar gününe denk gelir. Katolik Kilisesi, Paskalya’yı ilkbahar ekinoksundan sonraki ilk dolunayın ardından gelen pazar günü olarak tanımlar; Filipin takviminin Paskalya kuralı da kutlamayı Paskalya Pazarı’na yerleştirir.[1]
Salubong töreni
Filipin Katolik Kilisesi’nin tarif ettiği Salubong’da topluluklar, kederli Meryem’in ve Dirilmiş İsa’nın tasvirlerine farklı yönlerden yaklaşan alaylarda eşlik eder. Buluşma sırasında melek rolündeki bir çocuk Meryem’in yüzünü örten siyah örtüyü kaldırır ve Regina Coeli ilahisini söyler. Tören, dirilen İsa ile yas tutan annesinin karşılaşmasını ifade eder.[2]
Filipin Katolik Kilisesi, Salubong’u Filipinler’deki kilise cemaatlerinde her yıl Paskalya şafağında yapılan bir uygulama olarak tanımlar. Saatler ve alay güzergâhları değişebileceğinden ayrıntıları yerel kiliseden doğrulayın.[2]
Tatil statüsü ve pratik planlama
Ulusal yasal tatiller bakımından 9492 sayılı Cumhuriyet Yasası, Kutsal Perşembe ile Kutsal Cuma’yı olağan tatiller arasında sayar; ancak olağan tatil ya da ülke çapındaki özel gün listelerinde Paskalya Pazarı’na yer vermez. Yasada listelenen bir tatilin pazar gününe denk gelmesi hâlinde izleyen pazartesi günü kutlanmasına ilişkin kural, bu listedeki tatiller için geçerlidir; Paskalya Pazarı için otomatik olarak pazartesi günü telafi tatili oluşturmaz.[3]
Paskalya Pazarı pazar gününe denk geldiğinden çalışanların programları ve dinlenme günleri önem taşır. İş Kanunu uyarınca pazar günü çalışması, bu gün çalışanın belirlenmiş dinlenme günü olduğunda ek ücrete hak kazandırır; Paskalya Pazarı tek başına olağan tatil ücreti kuralını doğurmaz. Dolayısıyla yasa tüm çalışanlara izin verileceğini belirlemez.[4]
Yasal tatil listesi, kamu kurumlarının, bankaların, mağazaların ya da toplu taşımanın Paskalya Pazarı’nda ortak bir program izleyeceğini belirlemez. Özellikle pazar günü sınırlı saatlerde hizmet veren bir kuruma ihtiyacınız varsa plan yapmadan önce ilgili kurum, işletme ya da ulaşım şirketine danışın.[3][4]
Sıkça sorulan sorular
Paskalya Pazarı Filipinler’de resmî tatil mi?
Bu takvimde Paskalya Pazarı resmî bir gün olarak listelenir. Ancak 9492 sayılı Cumhuriyet Yasası, Kutsal Perşembe ile Kutsal Cuma’yı olağan tatil olarak belirtir ve Paskalya Pazarı’nı olağan tatil ya da ülke çapındaki özel gün olarak listelemez.[3]
Paskalya Pazarı’nı izleyen pazartesi günü telafi tatili olur mu?
9492 sayılı Cumhuriyet Yasası’ndaki kurala göre Paskalya Pazarı için otomatik pazartesi telafi günü öngörülmez. Kural, pazar gününe denk gelen ve yasada listelenen tatiller için geçerlidir; Paskalya Pazarı Yasada sayılan tatiller arasında değildir.[3]
Salubong nedir?
Filipin Katolik Kilisesi’nin anlattığı Salubong, Paskalya şafağında yapılan bir karşılaşma törenidir: alaylar Meryem ile Dirilmiş İsa’nın tasvirlerini bir araya getirir ve melek rolündeki bir çocuk Meryem’in örtüsünü kaldırır.[2]
Kamu kurumları, bankalar ve mağazalar açık mı?
Ulusal tatil listesi, Paskalya Pazarı için tek bir çalışma programı belirlemez. Pazar günü çalışma saatleri için ilgili kurum, banka, mağaza ya da ulaşım şirketine danışın.[3]
Kaynaklar ve referanslar
Filipinler içindeki Paskalya Pazarı için kullanılan kaynaklar:
- The Catechism: Easter 2003- The Holy See
- Salubong (Welcoming Encounter): The Philippine Catholic Church Synodal Report- Catholic Bishops’ Conference of the Philippines
- R.A. 9492- The Lawphil Project, Arellano Law Foundation
- P.D. No. 442- The Lawphil Project, Arellano Law Foundation