Nowy Rok w Turcji
Nowy Rok przypada 1 stycznia i jest ogólnokrajowym dniem wolnym od pracy w Turcji. Stała data wiąże się z przyjęciem przez kraj międzynarodowego kalendarza cywilnego w 1925 roku, który zaczął obowiązywać w 1926 roku.[1][2]
Stałe święto ustawowe
Turecka ustawa nr 2429 wymienia 1 stycznia jako Nowy Rok i zalicza ten dzień do dni wolnych od pracy. Stanowi również, że urzędy i instytucje publiczne są zamknięte w dni wolne od pracy, z zastrzeżeniem przepisów dotyczących jednostek, których działalność musi być kontynuowana.[1]
Ustawa odróżnia Nowy Rok od świąt narodowych i religijnych w kraju. Nie ustanawia specjalnej uroczystości noworocznej; przewidziana w niej uroczystość państwowa dotyczy Dnia Republiki obchodzonego 29 października.[1]
Data wynikająca z reformy kalendarza
Data ta zajmuje szczególne miejsce w historii tureckiego kalendarza cywilnego. Ustawa uchwalona 26 grudnia 1925 roku wprowadziła kalendarz gregoriański do użytku urzędowego w miejsce kalendarzy hidżry i rumi od 1 stycznia 1926 roku. Ministerstwo Edukacji Narodowej opisuje tę zmianę jako sposób na ograniczenie niejasności w sprawach państwowych.[2]
Reforma sprawiła, że 1 stycznia stał się początkiem oficjalnego roku cywilnego. Nowy Rok jest więc świętem przypadającym w stałej dacie, a nie datą wyliczaną na podstawie kalendarza religijnego.[1][2]
Praca, wynagrodzenie i usługi
Dzień wolny od pracy nie oznacza, że wszystkie zakłady pracy muszą zaprzestać działalności. Ministerstwo Pracy informuje, że praca w święto narodowe lub dzień wolny może zależeć od umowy o pracę albo układu zbiorowego; jeśli dokumenty te tego nie regulują, pracodawca potrzebuje uprzedniej pisemnej zgody pracownika, aby wymagać od niego pracy. Pracownikowi, który pracuje, przysługuje dodatkowe jednodniowe wynagrodzenie za ten dzień.[3]
Ustawa wyraźnie nakazuje zamknięcie urzędów i instytucji publicznych, z wyjątkiem jednostek świadczących usługi nieprzerwanie. Wymaga zamknięcia prywatnych firm 29 października, ale nie nakłada takiego obowiązku 1 stycznia. Godziny otwarcia prywatnych sklepów, restauracji i punktów usługowych mogą się więc różnić. Bank Centralny informuje, że jego systemy płatnicze działają w dni robocze z wyjątkiem dni wolnych od pracy, natomiast usługa FAST jest dostępna przez całą dobę.[1][4]
Najczęściej zadawane pytania
Czy 1 stycznia jest dniem wolnym od pracy w Turcji?
Tak. Ustawa nr 2429 wskazuje 1 stycznia jako Nowy Rok i ogólnokrajowy dzień wolny od pracy w Turcji.[1]
Czy urzędy publiczne i firmy są zamknięte?
Ustawa przewiduje zamknięcie urzędów i instytucji publicznych, z zastrzeżeniem wyjątków dotyczących nieprzerwanego świadczenia usług. Nie nakazuje prywatnym firmom zamknięcia w Nowy Rok, dlatego przed wizytą należy sprawdzić godziny otwarcia konkretnego sklepu lub punktu usługowego.[1]
Czy przysługuje dzień zastępczy, jeśli 1 stycznia przypada w weekend?
Ustawa stanowi, że sobota następująca po wymienionym święcie, które kończy się w piątek wieczorem, również jest w pełni dniem wolnym. Nie ustanawia ogólnej zasady zastępczego poniedziałku za Nowy Rok.[1]
Co jeśli ktoś pracuje w święto?
Ministerstwo Pracy informuje, że zasady pracy zależą od umowy o pracę lub układu zbiorowego; jeśli żaden z tych dokumentów tego nie reguluje, wymagana jest uprzednia pisemna zgoda. Za pracę w święto przysługuje dodatkowe jednodniowe wynagrodzenie.[3]
Źródła i materiały referencyjne
Źródła dotyczące święta Nowy Rok w kraju Turcja:
- ULUSAL BAYRAM VE GENEL TATİLLER HAKKINDA KANUN- T.C. Diyanet İşleri Başkanlığı
- Takvim, Saat Ve Ölçülerde Değişiklik- T.C. Millî Eğitim Bakanlığı
- İş Kanunu- T.C. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı
- Elektronik Fon Transfer Sistemi - Elektronik Menkul Kıymet Transfer Sistemi - Fonların Anlık ve Sürekli Transferi (FAST) Sistemi- Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası