İsveç’te Hz. İsa’nın Göğe Yükselişi
İsveç’te Kristi himmelsfärdsdag adıyla bilinen Hz. İsa’nın Göğe Yükselişi hem Hristiyan yortusu hem de İsveç yasalarında belirtilmiş bir resmî tatildir. Paskalya Pazarı’ndan sonraki altıncı perşembeye denk gelir; İsveç’te kilise ayinleri çoğunlukla sabah erken saatlerde açık havada yapılır.[1][2]
Yasayla belirlenen resmî tatil
İsveç’in Tatil Günleri Yasası, Kristi himmelsfärdsdag’ı allmän helgdag, yani resmî tatil olarak adlandırır. Yasa bu günü Paskalya Pazarı’ndan sonraki altıncı perşembeye koyar; dolayısıyla takvim tarihi Paskalya’yla değişirken haftanın günü perşembe olarak kalır.[1]
Yasa, günün resmî tatil statüsünü ve zamanlamasını belirler. Bireysel çalışma düzenlerini veya mağazaların, bankaların ya da ulaşım hizmetlerinin açılış saatlerini düzenlemez; uygulamalar değişebilir, bu nedenle işvereninize veya kullanmayı planladığınız hizmete danışın. Göğe Yükseliş Günü’nden sonraki gün, yasada yerine geçecek tatil olarak belirtilmemiştir.[1]
Hristiyanlıkta anlamı
Hristiyan öğretisinde Göğe Yükseliş Günü, İsa’nın dirilişten sonra öğrencilerine görünmesinin ardından yeryüzünden ayrılıp göğe yükselişini anar. İsveç Kilisesi bu günü Paskalya döneminin parçası olarak tanımlar ve on gün sonra Hamsin Yortusu’nda kutlanan Kutsal Ruh vaadiyle ilişkilendirir.[2]
Kilise ayinleri ve İsveç gelenekleri
İsveç’te tanıdık kutlamalardan biri gökotta’dır: bazen manzaralı bir doğal ortamda düzenlenen, sabah erken saatlerdeki açık hava ayini. Adı, guguk kuşunun ötüşünü dinlemekle ilişkilendirilir. İsveç Kilisesi, bu günün sıklıkla açık hava ayiniyle anıldığını ve ardından çoğu zaman kahve içildiğini belirtiyor.[2]
Paskalya döneminin sonuna doğru, çoğunlukla Göğe Yükseliş Günü’nde, kiliseler büyük Paskalya mumunu vaftiz kurnasının yanına taşıyabilir. Mum daha sonra ayinlerde ve vaftiz törenlerinde diriliş ile vaftiz arasındaki bağı simgelemek için yakılır.[2]
Bunlar kilise gelenekleridir; ülke çapında tek bir program yoktur. Ayinler ve yerel kutlamalar cemaate göre değişir. Yemek geleneklerine ilişkin bilgi için yerel kilisenin duyurularını kontrol edin. Ziyaretçiler için bir etkinlik bulmanın en iyi yolu yerel kilisenin ayin bilgilerine bakmaktır.[2]
Sık sorulan sorular
Hz. İsa’nın Göğe Yükselişi İsveç’te resmî tatil mi?
Evet. Tatil Günleri Yasası, Kristi himmelsfärdsdag’ı resmî tatil olarak sayar.[1]
Hz. İsa’nın Göğe Yükselişi ne zamana denk gelir?
Yasa, bu günü Paskalya Pazarı’ndan sonraki altıncı perşembe olarak belirler. Tarihi her yıl değişir, ancak gün her zaman perşembedir.[1]
Herkes o gün işten izinli mi; cuma günü yerine geçen tatil mi?
Yasa resmî tatili ve tarihini belirler, ancak her kişinin çalışma düzenini belirtmez. Sonraki cuma için yerine geçecek bir tatil öngörülmemiştir; işyeri düzenlemelerinizi kontrol edin.[1]
Ziyaretçiler nerelerin açık olmasını bekleyebilir?
Tatil Günleri Yasası açılış saatlerini belirlemez. Tatil tarifeleri için mağazalara, bankalara ve ulaşım işletmecilerine doğrudan danışın.[1]
Gün İsveç’te nasıl kutlanır?
Birçok cemaat açık hava ayini, bazen de sabah erken saatlerde gökotta düzenler; ardından kahve ikram edilebilir. Bazı kiliseler bu dönemde Paskalya mumunu vaftiz kurnasının yanına taşır.[2]
Kaynaklar ve referanslar
İsveç içindeki Hz. İsa'nın Göğe Yükselişi için kullanılan kaynaklar:
- Lag (1989:253) om allmänna helgdagar- Sveriges riksdag
- Kristi himmelsfärd- Church of Sweden (Svenska kyrkan)