İsveç’te Azizler Günü
İsveç’te Azizler Günü, yasayla belirlenmiş ve 31 Ekim ile 6 Kasım arasındaki cumartesi günü kutlanan resmî tatildir. Pek çok kişi mezarlıkları ziyaret ederek, hayatını kaybedenler için mum yakarak ve kilise ayinlerine veya konserlerine katılarak bu günü anar.[1][2][3]
Tarihi ve yasal statüsü
İsveç’in Resmî Tatiller Yasası, Azizler Günü’nü resmî tatil olarak tanımlar ve 31 Ekim ile 6 Kasım arasına denk gelen cumartesi gününe yerleştirir. Bu nedenle tarihi her yıl değişir; yasa, günün cumartesiye denk gelmesi hâlinde başka bir hafta içi günü tatil olarak belirlemez.[1]
Yasa, tatilin statüsünü ve tarihini belirler; ancak her çalışanın o gün izinli olacağını söylemez veya iş yerlerinde telafi günü uygulamalarını düzenlemez. Kendi çalışma programınız için işvereninize ya da geçerli iş sözleşmenize bakın. İsveç Enstitüsü, günün resmî tatil olduğunu ve çoğu mağazanın genellikle pazar çalışma saatlerini uyguladığını belirtiyor.[1][3]
Anlamı ve geçmişi
Hristiyan takviminde Azizler Günü, kendilerine özel bir gün ayrılmamış olanlar da dâhil olmak üzere azizleri anar. İsveç Kilisesi, Azizler Günü hafta sonunun genel olarak hem azizleri hem de hayatını kaybeden yakınlarımızı anma zamanı olduğunu belirtiyor; pazar günü kutlanan Ölüleri Anma Günü ise özellikle vefat etmiş sevdiklere odaklanıyor.[2]
Bu kutlamanın kökleri İsveç’in Katolik geçmişine uzanıyor. Nordik Müzesi, 1 Kasım olan sabit tarihin 18. yüzyıldaki takvim reformuyla resmî tatil olmaktan çıkarıldığını, cumartesi günü kutlanan modern tatilin ise 1953’te yeniden resmî tatil ilan edildiğini belirtiyor. Müze ayrıca İsveç’te mezarlara mum yakma geleneğinin izlerini 19. yüzyılın sonlarına kadar sürüyor ve bu uygulamanın İkinci Dünya Savaşı’ndan sonra yaygınlaştığını kaydediyor.[4]
Kutlama biçimleri
İsveç’te yaygın uygulamalardan biri mezarlığı ziyaret ederek bir mezarın üzerine ya da anıt koruluğuna yanan bir mum bırakmaktır. İsveç Kilisesi, kilisenin vefat etmiş sevdikleri özellikle pazar günü anmasına rağmen mezarlara mum yakmanın cumartesi geleneğine dönüştüğünü belirtiyor. İnsanlar ayrıca anma ayinine katılabilir, mezarlar arasında yürüyebilir, evde mum yakabilir veya kilisenin çevrim içi dua alanını kullanabilir.[2][3]
İsveç’in dört bir yanındaki kiliselerde konserler veya ışık ayinleri düzenlenebilir. Bazı kişiler günü aileleri ya da arkadaşlarıyla geçirip özel bir yemek hazırlar; ancak bunlar herkesin uyguladığı gelenekler değil, tercihe bağlı seçeneklerdir.[2][3]
Neler beklenebilir?
Tatil cumartesi gününe denk geldiğinden mağazalar pazar çalışma saatlerini uygulayabilir; yola çıkmadan önce her mağazanın saatlerini kontrol edin. Gitmeden önce devlet dairelerinin ve bankaların çalışma saatlerini de kontrol edin; yerel ulaşım, okul ve iş yeri düzenlemelerini ayrıca ilgili kurumlardan öğrenin.[1][3]
Sık sorulan sorular
İsveç’te Azizler Günü ne zaman?
31 Ekim ile 6 Kasım arasındaki cumartesi gününe denk gelir. Tarihi her yıl değişir.[1]
Azizler Günü resmî tatil mi?
Evet. İsveç’in Resmî Tatiller Yasası’nda resmî tatil olarak yer alır. Yasa, bir çalışanın o gün izinli olup olmayacağını veya telafi günü alıp almayacağını belirtmez; çalışma düzeninizi kontrol edin.[1]
İnsanlar Azizler Günü’nde ne yapar?
Mağazalar ve toplu taşıma açık olur mu?
İsveç Enstitüsü, çoğu mağazanın genellikle pazar çalışma saatlerini uyguladığını belirtiyor. Yerel ulaşım düzenlemelerini işletmecilerden, mağazaların çalışma saatlerini ise ilgili mağazalardan kontrol edin.[3]
Kaynaklar ve referanslar
İsveç içindeki Azizler Günü için kullanılan kaynaklar:
- Lag (1989:253) om allmänna helgdagar- Sveriges riksdag
- Allhelgonahelgen- Church of Sweden
- All Saints’ Day in Sweden- Swedish Institute (sweden.se)
- Alla helgons dag | Lär dig mer om högtider | Nordiska museet- Nordiska museet