Kıbrıs içinde Kıbrıs Bağımsızlık Günü

Günün anlamı

Kıbrıs’ta bağımsızlık yıldönümünün resmi kutlama günü 1 Ekim’dir. EOKA’nın sömürge karşıtı mücadelesi ve 1959 Zürih ve Londra Anlaşmalarının ardından cumhuriyet Ağustos 1960’ta bağımsız olmuştur. Bu nedenle ekimde kutlanan tarih, cumhuriyetin kurulduğu ağustos tarihinden ayrıdır.[1]

Ekim tarihinin seçilmesinin de kendine özgü bir geçmişi vardır. Hükümet yayını, yıldönümünün ilk başta 16 Ağustos’ta kutlandığını, ancak iki kutlamanın ardından Bakanlar Kurulunun 1963’te 1 Ekim’i Bağımsızlık Günü ilan ettiğini belirtir. Yayında değişiklik nedeni olarak ağustos sıcağı ve yabancı diplomatların bulunmaması gösterilir.[1]

Kıbrıs’ta tarihçe ve anlam

Bağımsızlık öyküsü, İngiliz sömürge yönetiminin sona ermesi ve egemen bir cumhuriyetin kurulmasıyla bağlantılıdır. Resmi anlatım, 1955–1959 EOKA mücadelesini Zürih ve Londra Anlaşmalarına dayanan bağımsızlık yolunun bir parçası olarak aktarır. Cumhuriyetin resmen 16 Ağustos 1960’ta kurulduğunu kaydeder.[1]

Kıbrıs’ın resmi olarak andığı yıldönümü 1 Ekim’e denk gelir. Hükümet materyallerinde bu gün, özgürlük ve cumhuriyetin egemenliği uğruna mücadele eden ve fedakârlıkta bulunan kişileri onurlandırma zamanı olarak anlatılır. Böylece bu tatil hem ulusal yıldönümü hem de yurttaşlık anması niteliği taşır.[1]

Törenler ve kutlamalar

Yıldönümü kutlamalarında resmi törenler ve toplantılar yer alır; geleneksel olarak kutlamaların merkezindeki Lefkoşa askeri geçit töreninden söz edilir. Geçit töreninde Cumhurbaşkanı selamı kabul eder; hükümet haberlerinde bu vesileyle halka yönelik cumhurbaşkanı mesajları da kayda geçer.[1]

Geçit töreni ve törenler halka açık etkinliklerdir.[1]

İzin ve günlük planlama

Kıbrıs Merkez Bankası 1 Ekim’i banka tatili olarak listeler. Bankanın takviminde bu tarih Kıbrıs Bağımsızlık Günü olarak belirtilir; ziyaretçiler banka hizmetlerinin verilmeyeceğini hesaba katmalı ve istisnalar için ilgili sağlayıcılara danışmalıdır.[2]

İşten izin sektöre bağlıdır. Çalışma Dairesi, işyerlerinin çoğunda izinlerin bireysel sözleşmeler, anlaşmalar veya toplu iş sözleşmeleriyle belirlendiğini söyler. Perakende çalışanları için 1 Ekim ücretli izin günüdür; çalışanlar çalışmayı kabul ederse mağazalar açılabilir ve daire normal ücretin iki katı fazla mesai ücreti öngörür. Otel ve eğlence merkezlerinde de 1 Ekim ücretli izin günüdür; çalışanların çalışması halinde ayrı ücret kuralları geçerlidir.[3]

Yola çıkmadan veya işlerinizi planlamadan önce işyerine, işletmeye ya da ulaşım sağlayıcısına danışın.[2][3]