Božić u Italiji
U Italiji je Božić 25. decembra nacionalni državni praznik, naveden kao Rođenje Isusovo. To je verski praznik posebno povezan sa tradicijom jaslica, a utiče i na rad i radno vreme širom zemlje.[1][2]
Nacionalni državni praznik
Italijanski kalendar praznika navodi 25. decembar kao Rođenje Isusovo, a 26. decembar kao praznik Svetog Stefana. Datum je nepromenljiv.[1]
Za zaposlene praznik uglavnom znači plaćeni neradni dan. Italijansko Ministarstvo rada objašnjava da zaposleni imaju pravo da ne rade tokom državnih praznika uz zadržavanje redovne zarade, mada to pravo nije bez izuzetaka i pojedini radni aranžmani mogu, uz dogovor ili prema primenljivim kolektivnim pravilima, dozvoliti rad u prazničnim smenama.[2]
Versko značenje i jaslice u Greču
Božić u hrišćanskoj tradiciji obeležava rođenje Isusa. U Italiji su jaslice, odnosno presepe, posebno istorijski povezane sa Grečom, blizu Rijetija: Vatikan navodi da je Sveti Franjo na Božić 1223. postavio žive jaslice, sa jaslama, senom, volom i magarcem, a zatim je služena misa.[3]
Cilj prikaza bio je da se jevanđelska priča približi običnim ljudima. Postavljanje jaslica u domovima i na javnim mestima nastavlja tu italijansku tradiciju, mada vatikanski izvor opisuje njihovo versko značenje, a ne tvrdi da ih postavlja svako domaćinstvo.[3]
Hrana i porodični običaji
Italijanski božićni običaji razlikuju se od domaćinstva do domaćinstva i od regije do regije, pa ne postoji jedinstven nacionalni jelovnik. Dva kolača povezana sa Božićem širom zemlje su panettone, povezan sa Milanom, i pandoro, čiji je savremeni oblik patentiran u Veroni 1884. godine. Oba se jedu širom Italije tokom božićne sezone.[4]
Italijanska nacionalna turistička stranica beleži i regionalne praznične slatkiše, uključujući ligurski pandolce i toskanske panforte i ricciarelli. Ovi primeri pokazuju regionalnu raznovrsnost; ne predstavljaju standardni božićni obrok za svaku porodicu.[5]
Šta može biti otvoreno
Nacionalna turistička uprava navodi da većina privrednih aktivnosti i rad u javnim i privatnim ustanovama prestaju tokom nacionalnih praznika. Neki muzeji i kulturne znamenitosti zatvaraju se određenim praznicima, pa posetioci pre planiranja treba da provere zvanične informacije o radnom vremenu.[1]
Prema istom vodiču, barovi, poslastičarnice, sladoledžinice i restorani mogu ostati otvoreni, ali im se radno vreme može razlikovati. Vodič preporučuje da unapred proverite radno vreme; putnici treba i direktno da provere praznični red vožnje kod lokalnih prevoznika.[1]
Božić u Italiji: česta pitanja
Kada je Božić u Italiji?
Obeležava se 25. decembra svake godine i u nacionalnom kalendaru praznika Italije naveden je kao Rođenje Isusovo.[1]
Da li je Božić neradni dan za zaposlene?
Šta predstavljaju jaslice?
Jaslice približavaju jevanđelsku priču običnim ljudima. Sveti Franjo postavio je žive jaslice u Greču na Božić 1223. godine.[3]
Da li su prodavnice, restorani i muzeji otvoreni?
Mnoga radna mesta i javne i privatne ustanove obustavljaju rad. Neke kulturne znamenitosti se zatvaraju, dok barovi, poslastičarnice, sladoledžinice i restorani mogu biti otvoreni; pre polaska proverite informacije za konkretna mesta.[1]
Da li javni prevoz saobraća po uobičajenom redu vožnje?
Pre putovanja proverite praznični red vožnje kod lokalnog prevoznika.
Izvori i reference
Izvori korišćeni za Božić u Italija:
- Orari, fuso orario e festività in Italia- Italia.it, Ministry of Tourism
- Carta Sociale EU art 4- Ministero del Lavoro e delle Politiche Sociali
- Apostolic Letter “Admirabile signum” on the meaning and importance of the nativity scene (1 December 2019)- The Holy See
- The history of pandoro and panettone, the two kings of an Italian Christmas- Italia.it, Ministry of Tourism
- Typical Christmas sweets in northern and central Italy- Italia.it, Ministry of Tourism