Boże Narodzenie w kraju Szwecja

Stała data święta państwowego

Szwedzka ustawa o dniach świątecznych wymienia Boże Narodzenie jako allmän helgdag, czyli święto państwowe, także wtedy, gdy nie przypada ono w niedzielę. Ustawa wyznacza datę na 25 grudnia. Nie podaje innego dnia tygodnia, gdy święto wypada w weekend, dlatego pozostaje ono 25 grudnia i nie jest przenoszone na dzień zastępczy.[1]

Ustawa określa święto i jego datę, ale nie ustala godzin otwarcia sklepów, rozkładów transportu ani powszechnego prawa każdego pracownika do wolnego. W sprawie konkretnego miejsca pracy, sklepu lub podróży sprawdź ustalenia pracodawcy lub usługodawcy.[1]

Znaczenie chrześcijańskie i szwedzki kalendarz

Dla chrześcijan Boże Narodzenie upamiętnia narodziny Jezusa. W Szwecji obchody rozpoczynają się zwykle w Wigilię, 24 grudnia. Kościół Szwecji łączy ten zwyczaj z dawnym sposobem liczenia, w którym dzień świąteczny zaczynał się o godzinie szóstej poprzedniego wieczoru. Pomaga to wyjaśnić, dlaczego Wigilia jest główną okazją do rodzinnego świętowania, choć ustawowym świętem państwowym jest Boże Narodzenie.[2][3]

Kościół Szwecji podaje, że Boże Narodzenie jest obchodzone 25 grudnia od IV wieku, a zarazem wyjaśnia, że dokładna data narodzin Jezusa nie jest znana. Chrześcijańskie obchody tego dnia różnią się więc od szerszego szwedzkiego zwyczaju spotykania się i spożywania głównego świątecznego posiłku poprzedniego wieczoru.[2]

Nabożeństwa i spokojniejszy dzień

Wieloletnią szwedzką tradycją bożonarodzeniową jest julotta, wczesne poranne nabożeństwo zwane także „mszą o świcie” lub „mszą pasterską”. Instytut Języka i Folkloru podaje, że nabożeństwa te wciąż przyciągają wiele osób. Niektóre kościoły odprawiają też pasterkę między Wigilią a Bożym Narodzeniem.[4]

Dawniejsze relacje przedstawiają Boże Narodzenie jako dzień odpoczynku i ciszy. We wspomnieniu z Värmland ludzie szli na julotta, a w południe jedli żeberka, ziemniaki i kapustę; to relacja jednej osoby, a nie opis posiłku spożywanego w całej Szwecji. Instytut podaje również, że współcześnie ten dzień jest często spokojniejszy niż Wigilia, choć dla niektórych stał się okazją do spotkań z przyjaciółmi i wydarzeń związanych z powrotem do domu.[4]

Wigilia pozostaje główną okazją do rodzinnego świętowania. Visit Sweden opisuje julbord, czyli bufet z potrawami bożonarodzeniowymi, jako posiłek wigilijny, wymieniając między innymi szynkę, klopsiki i marynowane śledzie. Pomaga to zrozumieć, dlaczego Boże Narodzenie jest często spokojniejszą kontynuacją świętowania, a nie dniem głównego uroczystego posiłku.[3]

Planowanie święta

Ponieważ ustawa nie określa godzin otwarcia ani rozkładów usług, zasady mogą różnić się w zależności od firmy i przewoźnika. Jeśli 25 grudnia potrzebujesz zrobić zakupy, podróżować lub skorzystać z innych usług, przed wyjściem sprawdź informacje bezpośrednio w danym miejscu lub u operatora.[1]