Nowy Rok w Bułgarii
Nowy Rok obchodzony jest w Bułgarii 1 stycznia i wymieniony jako święto państwowe w Kodeksie pracy. Tego dnia przypada również święto świętego Bazylego Wielkiego w bułgarskiej tradycji prawosławnej, a rodzinne zwyczaje obejmują banicę i survakane.[1][3]
Święto państwowe w bułgarskim prawie
Artykuł 154 bułgarskiego Kodeksu pracy wymienia 1 stycznia jako Nowy Rok i święto państwowe. Ustawa stanowi, że gdy święto państwowe inne niż Wielkanoc przypada w sobotę lub niedzielę, pierwszy albo dwa kolejne dni robocze, zależnie od sytuacji, są wolne od pracy. Rada Ministrów wymienia tę samą datę i zasadę dotyczącą weekendów na oficjalnej stronie poświęconej świętom.[1][2]
Przepisy te ustanawiają dzień wolny od pracy i ewentualne dni wolne w zamian; nie określają godzin otwarcia poszczególnych prywatnych firm ani usług transportowych. Ustawowy status święta nie oznacza, że każde miejsce pracy i każda usługa przestają działać, dlatego sprawdź harmonogram bezpośrednio u usługodawcy.[1]
Początek roku kalendarzowego i święto religijne
Święto oznacza początek roku kalendarzowego. W bułgarskiej publikacji rządowej poświęconej turystyce 1 stycznia wskazano również jako święto świętego Bazylego Wielkiego, więc data ta należy zarówno do prawosławnego kalendarza świąt, jak i krajowego wykazu świąt państwowych.[2][3]
Kodeks pracy ustanawia święto, ale nie opisuje jego historycznego pochodzenia. Data ta jest również powiązana z Nowym Rokiem i świętem świętego Bazylego.[1][3]
Rodzinne zwyczaje i świąteczne potrawy
W publikacji rządowej poświęconej turystyce opisano noworoczny uroczysty posiłek z banicą zawierającą wróżebne przedmioty. Banica to warstwowe ciasto, a rodziny mogą je przygotowywać lub dzielić się nim w różny sposób.[3]
Opisano tam także survakane: dzieci lekko uderzają dorosłych po plecach ozdobionymi gałązkami derenia, składając życzenia zdrowia, długiego życia i dobrych plonów. Zwyczaj łączy początek nowego roku z nadziejami na dobrostan i pomyślność.[3]
Tradycje regionalne i praktyczne planowanie
Obchody noworoczne nie ograniczają się do 1 stycznia. UNESCO opisuje ludowe święto Surwa w bułgarskim regionie Pernik, obchodzone 13 i 14 stycznia na powitanie Nowego Roku według starego kalendarza. Grupy przebierańców odwiedzają domy, a gospodarze częstują ich rytualnym posiłkiem i wręczają podarunki; to regionalna tradycja obchodzona w innym terminie, a nie ogólnokrajowe święto państwowe 1 stycznia.[4]
Ponieważ prawo ustanawia 1 stycznia dniem wolnym od pracy, podróżni powinni wcześniej sprawdzić, czy dany sklep lub przewoźnik jest otwarty i czy obowiązuje w nim świąteczny harmonogram. Urzędy rządowe są zamknięte, a banki są zamknięte w ramach dnia wolnego od pracy.[1][2]
Najczęściej zadawane pytania
Kiedy w Bułgarii przypada Nowy Rok?
Czy Nowy Rok jest dniem wolnym od pracy?
Tak. To ustawowe święto państwowe i dzień wolny od pracy. Jeśli przypada w sobotę lub niedzielę, ustawa przewiduje, zależnie od sytuacji, jeden albo dwa kolejne dni robocze wolne od pracy.[1]
Czy sklepy, banki i transport publiczny są otwarte?
Przed wyjściem sprawdź godziny otwarcia urzędów rządowych i banków. Sklepy i przewoźnicy ustalają własne godziny, dlatego sprawdź je u nich przed podróżą.[1]
Czym jest survakane?
To opisany w bułgarskiej rządowej publikacji turystycznej zwyczaj, w którym dzieci lekko uderzają dorosłych ozdobionymi gałązkami derenia i życzą im zdrowia, długiego życia oraz dobrych plonów.[3]
Czy święto przebierańców Surwa odbywa się 1 stycznia?
UNESCO podaje, że Surwa w regionie Pernik odbywa się 13 i 14 stycznia według starego kalendarza. To regionalne obchody, odrębne od święta państwowego przypadającego 1 stycznia.[4]
Źródła i materiały referencyjne
Źródła dotyczące święta Nowy Rok w kraju Bułgaria:
- Labour Code- Ministry of Labour and Social Policy of the Republic of Bulgaria
- Bulgarian official holidays- Council of Ministers of the Republic of Bulgaria
- Bulgaria: Pilgrimage Tourism- National Tourist Information Centre, Ministry of Economy, Energy and Tourism of Bulgaria
- Surova folk feast in Pernik region- UNESCO