Sudan’da Kıpti Noel’i
Kıpti Noel’i, İsa Mesih’in doğumunu anar ve Kıpti Ortodoks Kilisesi’nin takvimine göre kutlanır. Sudan hükûmeti Doğu kiliselerinin Noel iznini Batı takvimindeki Noel tatilinden ayrı düzenler; Kıpti ibadeti ise kendine özgü litürjik takvim ve ayinleri izler.[1][2]
Ayrı takvimi olan resmî tatil
Sudan Bakanlar Kurulu, Doğu mezheplerinin Noel’i için ayrı bir tatil duyurusu yayımlamıştır. Duyuruda izin dönemi belirtilir ve Batı takvimindeki Noel döneminde zaten bir günden fazla izin kullanmış olanlara bu düzenlemenin uygulanmayacağı söylenir. Dolayısıyla fiilî izin hakkı, her yıl herkes için aynı izni öngören genel bir uygulamaya değil, hükûmetin tatil düzenlemelerine bağlıdır.[1]
Sudan Egemenlik Konseyi, 2019’da Ortodoks Noel’ini resmî tatil ilan etti.[3] Doğu mezhepleri için yayımlanan ayrı izin duyurusu, Batı Noel’i döneminde zaten bir günden fazla izin almış bazı kişilere uygunluk koşulları getirir.[1] Plan yapmadan önce işyerinize ya da yerel bir hizmet sağlayıcıya danışın.
Takvim ve anlamı
Kıpti Ortodoks Kilisesi, İsa’nın doğumunu Kiahk ayının 29. günü kutlar. Kilisenin resmî ayin rehberinde normal yıllar için 7 Ocak verilir; artık yıllarda Miladi tarihin bir gün ileri kaydığı belirtilir.[2] Bayram, İsa Mesih’in doğumunu anar. Kilisenin başlıca bayramlarından biridir ve Doğuş Orucu’nu sona erdirir.[2]
Sudan’daki Kıpti Hristiyan yaşamının uzun bir geçmişi vardır. Kıpti Hristiyanlar Nübye’de yaşamış ya da buraya seyahat etmiştir; 19. yüzyılın ortalarına gelindiğinde Kıpti cemaatleri Hartum ve El Obeid dâhil Sudan’ın başlıca kentlerinde hizmet veriyordu.[4] Bayram, Sudan’ın Hristiyan mirasının parçasıdır ve daha geniş Kıpti Ortodoks Kilisesi’nde önem taşır.[2][4]
İbadet ve kutlama
Noel, neşeli bir ayin, ilahiler ve bayrama özgü müzik eşliğinde kutlanır. Bayramla Doğuş Orucu sona erer ve bayram günü oruç tutulmaz.[2]
Kıpti Noel’i, kilise takviminde İsa’nın doğumunu anar; hükûmet Doğu mezhepleri için ayrı tatil düzenlemeleri yapar.[1][2]
Sık sorulan sorular
Kıpti Noel’i ne zaman?
Kıpti Ortodoks Kilisesi İsa’nın doğumunu Kiahk ayının 29. gününe tarihler. Ayin rehberine göre bu tarih normal yıllarda 7 Ocak’a denk gelir; artık yıllarda Miladi tarihler bir gün ileri kayar.[2]
Kıpti Noel’i Sudan’da resmî tatil mi?
Nereler açık olabilir?
Tatil programı değişebileceğinden işyerinizden ya da hizmet sağlayıcıdan doğrudan bilgi alın.[1]
Kaynaklar ve referanslar
Sudan içindeki Kıpti Noel'i için kullanılan kaynaklar:
- عطلة عيد الميلاد المجيد- Republic of Sudan, Council of Ministers Media
- طقس الكنيسة- Coptic Orthodox Church
- 2019 Report on International Religious Freedom: Sudan- United States Department of State
- Christianity in Sudan- Dictionary of African Christian Biography