Eritre’de Ge'ez Yılbaşı
Eritre’de Ge'ez Yılbaşı, Kudus Yohannes veya Aziz Yuhanna olarak da bilinir. Geleneksel takvimde yeni yılın başlangıcını işaret eder; Eritre kaynaklarında yağmur mevsiminin sonu ve bereketli hasat umutlarıyla ilişkilendirilir.[1][2]
Ulusal dinî tatil
ABD Dışişleri Bakanlığı’nın bir raporunda Eritre Ortodoks (Ge’ez) Yılbaşı, hükümetin ulusal tatil olarak kutladığı dinî bayramlardan biri olarak tanımlanır. İzin konusunda işvereninize danışın. Resmî takvimde başka bir gün belirtilmemiştir.[1]
Tatil, Eritre Ortodoks geleneğiyle ilişkilidir ve yaygın olarak Kudus Yohannes adıyla anılır. Enformasyon Bakanlığı’nın bir yazısında Ge'ez takviminin yılbaşı olarak tanımlanır ve mevsimlerin dönüşüyle ilişkilendirilir.[2][3]
Mevsimsel bir dönüm noktası
Eritre’deki anlatımlara göre tatil, yağmur mevsiminin sona erip güneşli mevsimin başlamasıyla aynı döneme denk gelir. Enformasyon Bakanlığı’nın anlatımı, mevsim değişikliğini beklenen hasatla da ilişkilendirerek kutlamaya hem yılbaşı hem de tarımsal bir anlam yükler.[2][3]
Eritre Enformasyon Bakanlığı’nın bir yazısında Ge'ez takviminin on iki adet otuz günlük aydan ve yeni yıldan önceki kısa ek günler dönemi olan Pagumen’den oluştuğu belirtilir. Yazıda Pagumen, yağmur mevsiminin sonu ve yeni yıl hazırlıklarıyla ilişkilendirilen bir dönem olarak anlatılır.[2]
Hoye Hoye ve mahalle gelenekleri
Arife günü çocuklar ve gençler, kuru dallardan yaptıkları meşaleleri taşıyarak mahallelerinde dolaşabilir ve “hoye hoye” diye şarkı söyleyebilir. Eritre anlatımlarında insanlar, gelecek yıl için iyi dileklerini ifade etmek amacıyla meşaleleri çaprazlar; şarkı söyleyen çocuklara yoldan geçenler veya komşular küçük bahşişler ya da yiyecek verebilir.[2][3]
Köy geleneklerine ilişkin anlatımlarda gençlerin kilise yakınlarında toplanıp şarkı söylemeye, dans etmeye ve oyun oynamaya devam ettiği belirtilir. Bakanlık haberlerinde Gash Barka’da yerel kültür gruplarının katıldığı kültürel etkinlik dâhil olmak üzere farklı bölgelerdeki resmî tatil kutlamaları da aktarılır.[3][4]
Aile yemekleri ve yiyecekler
Aileler bir araya gelebilir, akrabalarını ziyaret edebilir ve birlikte yemek yiyebilir. Eritre’deki bir anlatımda hanelerin tavuk yahnisi hazırladığı ve kahve töreni düzenlediği belirtilir; başka bir kaynakta ise injera, eritilmiş tereyağı ve biberle yapılan qatenia, arife gününün geleneksel yiyeceği olarak tanımlanır. Gelenekler anlatımlara ve topluluklara göre değişir; bunlar zorunlu tek bir menü değil, bazı örneklerdir.[2][3]
Gezginlerin bilmesi gerekenler
Ge'ez Yılbaşı ulusal tatil olarak tanımlandığından, aile kutlamalarının yanı sıra halka açık etkinlikler de düzenlenebilir. Plan yapmadan önce yerel hizmetlerden çalışma saatlerini ve ulaşım tarifelerini öğrenin.[1][4]
Sık sorulan sorular
Ge'ez Yılbaşı ne zaman?
Ge'ez takviminde yılbaşına denk gelir ve eylül ayında kutlanır. Eritre Enformasyon Bakanlığı, Gregoryen takviminde alışılmış tarihin 11 Eylül olduğunu belirtir; belirli bir yıl için gösterilen tarihi takvim kaydından kontrol edin.[2]
Ge'ez Yılbaşı Eritre’de resmî tatil mi?
ABD Dışişleri Bakanlığı’nın bir raporunda Eritre Ortodoks (Ge’ez) Yılbaşı, Eritre hükümetinin ulusal tatil olarak kutladığı dinî bayramlar arasında sayılır. Resmî takvimde başka bir gün belirtilmemiştir.[1]
Kaynaklar ve referanslar
Eritre içindeki Ge'ez Yılbaşı için kullanılan kaynaklar:
- International Religious Freedom Report for 2011: Eritrea- U.S. Department of State
- Eritrea’s Second New Year- Eritrea Ministry of Information
- Celebrations of “Kudus Yohannes” in Eritrea- Eritrea Ministry of Information
- Public Celebration in Connection with Kudus Yohannes Holiday- Eritrea Ministry of Information