Wigilia Bożego Narodzenia w kraju Czarnogóra

Data i status prawny

Ministerstwo Pracy podaje, że wyznawcom prawosławia przysługuje płatne zwolnienie z pracy w Badnji dan, 6 stycznia, oraz w Boże Narodzenie, 7 i 8 stycznia. Jest to uprawnienie związane z obchodami religijnymi, a nie powszechny płatny dzień wolny dla każdego pracownika w kraju.[1]

Krajowa Organizacja Turystyczna Czarnogóry podaje, że 6 stycznia przypada prawosławna Wigilia Bożego Narodzenia, i informuje, że najważniejsze święta religijne są dniami wolnymi od pracy. Zgodnie z ogólnymi wytycznymi, gdy pierwszy dzień święta wypada w niedzielę, kolejne dwa dni są wolne od pracy; gdy w niedzielę wypada drugi dzień święta, wolny jest następny dzień.[2]

Znaczenie badnjaka

Serbska Metropolia Prawosławna Czarnogóry i Wybrzeża opisuje Badnji dan jako wigilię Bożego Narodzenia i wyjaśnia, że nazwa pochodzi od zwyczaju ścinania i wnoszenia badnjaka. Kościół wyjaśnia, że drewno przypomina drzewo przyniesione przez pasterzy i spalone przez Józefa w grocie, w której narodził się Chrystus, a także zapowiada Krzyż.[3]

Zwyczaje domowe i kościelne

Kościelny opis przedstawia zwyczaj wnoszenia badnjaka do domu wieczorem, wraz ze słomą i pieczonym mięsem na Boże Narodzenie. Wspomina, że rodziny mieszkające w miastach mogą kupić badnjak lub otrzymać go od kościoła, a opis wcześniejszego rytuału ścinania wskazuje na wybór młodego dębu lub dębu burgundzkiego.[3]

Ten sam opis wspomina o modlitwie i wspólnej postnej wieczerzy, na którą często składają się pieczona fasola i inne potrawy postne. Opisuje też rozścielanie słomy w domu oraz umieszczanie pod stołem słodyczy lub drobnych upominków dla dzieci. Są to udokumentowane zwyczaje, a nie praktyki obowiązujące w każdym domu.[3]

Obchody publiczne odbywają się również w kościołach. Relacja Metropolii z Podgoricy opisuje nabożeństwo, przynoszenie badnjaka na ognisko na dziedzińcu kościelnym i błogosławienie gałęzi przez księdza; zwyczaje i nabożeństwa mogą różnić się w zależności od parafii i domu.[4]

Planowanie w praktyce

Banki i urzędy pocztowe mają zwykle godziny otwarcia obowiązujące w dni powszednie, ale w Wigilię Bożego Narodzenia ich harmonogram może być inny. Ponieważ wyznawcy prawosławia mogą skorzystać z płatnego urlopu, podróżni powinni sprawdzić świąteczne godziny bezpośrednio u firm i usługodawców.[2]